การผจญภัยกับจีนกลาง – โครงสร้างประโยคภาษาจีน

中文句法

เรื่องนึงที่ไม่ได้พูดถึงในตอนแรกๆ ที่เขียนบล็อก “การผจญภัยกับจีนกลาง” นี้ก็คือเรื่องของโครงสร้างประโยคในภาษาจีนแบบลงรายละเอียด ไม่ใช่เพราะอะไรหรอกครับ ก็กว่าจะได้เรียนเรื่องนี้ในหนังสือ ก็ปาเข้าไป 第十六课 (Dì shíliù kè) หรือ บทที่ 16 แล้วนั่นเอง … ถามว่าทำไมกว่าจะเรียนก็ปาเข้าไปตั้ง 16 บท ผมคงตอบว่า เพราะมันยังไม่จำเป็นถึงขนาดนั้นไง … ในช่วงร่ำเรียนใหม่ๆ นั้น ประโยคภาษาจีนพื้นฐานเราใช้แค่ ประธาน + กริยา + กรรม ก็เพียงพอแล้ว พอเรียนมากขึ้นเรื่อยๆ จึงค่อยมาเรียนรูปประโยคที่ซับซ้อนขึ้น

 

อ้างอิงจากหนังสือ 初级汉语 (一) หรือ ภาษาจีนระดับต้น 1 ของอาจารย์ เหยิน จิ่งเหวิน โครงสร้างประโยคของภาษาจีน พอจะสรุปได้ตามตารางด้านล่างนี่ครับ

 

Sentence Structure

 

ซึ่งข้อสังเกตที่น่าสนใจคือคำขยายกริยา หรือที่เรียกว่ากริยาวิเศษณ์เนี่ย มันจะวางก่อนหน้าคำกริยาที่จะขยาย ในขณะที่ปกติแล้วภาษาไทยจะวางไว้ด้านหลัง … เช่น ไปเร็วเข้าเถอะ ในภาษาไทย เวลาเขียนเป็นภาษาจีนก็จะกลายเป็น 去吧 (kuài qù ba) แทน โดยคำว่า 快 ที่แปลว่าเร็ว จะถูกเอาวางไว้ข้างหน้าคำกริยา 去 ที่แปลว่าไป แบบนี้เป็นต้น

และแน่นอน คำกริยาวิเศษณ์ มันก็มีหลายแบบ ได้แก่ บอกเวลา บอกขอบเขต บอกสภาวะ บอกเป้าหมายของกริยา บอกวิธีการ บอกสถานที่ บอกระดับของกริยา … แม้จะหายากมาก ประโยคที่จะใช้กริยาวิเศษณ์ทุกประเภทแบบนี้ แต่มันก็มีบางประโยคที่ซับซ้อนพอที่จะใช้เกือบทุกประเภทครับ เช่นประโยคที่ผมยกตัวอย่างไง 我们今天都刚跟老师一块儿从学校去电影院了 (wǒmen jīntiān dū gāng gēn lǎoshī yīkuài er cóng xuéxiào qù diànyǐngyuànle) พวกเราทั้งหมดกับอาจารย์เดินทางจากโรงเรียนไปโรงภาพยนตร์แล้ว

หากมีครบเครื่องแบบนี้ ลำดับการเรียงคำกริยาวิเศษณ์ก็เป็นไปตามตารางเช่นกัน … หากสังเกตให้ดี จะพบว่าโครงสร้างของประโยคนั้น จะออกแนวเล่าเรื่องครับ เช่น ประธานกับใคร (ถ้ามี) อยู่ที่ไหน ทำอะไร เป็นต้น

เช่น 他去中国读书了 (tā qù zhōngguó dúshūle) เขาไปประเทศจีนเรียนหนังสือแล้ว … ประโยคนี้จะเห็นว่า เราต้องเล่าก่อนว่า เขาไปประเทศจีน ก่อนที่จะบอกว่าเขาไปเรียนหนังสือ ซึ่งหากเป็นประโยคในภาษาไทย รูปแบบที่เราจะใช้กันมักจะเป็น เขาไปเรียนหนังสือที่ประเทศจีนแล้ว ซะมากกว่า … ตรงนี้คือจุดต่างของภาษาจีนกับภาษาไทย

นอกจากเรื่องนี้ ก็ยังมีข้อยกเว้นอีกเล็กๆ น้อยๆ เช่น ในรูปประโยคภาษาไทยเราใช้คำว่า หลังจาก + กริยา เพื่อบอกว่า หลังจากทำกริยาอะไรบางอย่าง แต่หากเป็นภาษาจีน เขาจะใช้ 动词 + 以后 (dòngcí + yǐhòu) แทน เช่น 回到家以后,我就帮我妈妈准备晚饭 (huí dàojiā yǐhòu, wǒ jiù bāng wǒ māmā zhǔnbèi wǎnfàn) หลังจากกลับถึงบ้าน ฉันก็ช่วยคุณแม่เตรียมอาหารเย็น

แต่หากตัดพวกข้อยกเว้นเล็กๆ น้อยๆ พวกนี้ไป (ซึ่งผมก็คงจะได้เรียนเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ในภายหลัง) การเรียงรูปประโยคของภาษาจีน ก็แทบจะคล้ายภาษาไทยมาก และแทบจะแปลได้แบบ คำต่อคำ มากกว่าภาษาอังกฤษซะอีก (ปกติเวลาจะแปลไทยเป็นอังกฤษ เราจะรู้กันว่าทำได้ยาก เพราะโครงสร้างประโยคแตกต่างกันมาก แต่ภาษาจีนนั้น ประโยคส่วนใหญ่แปลจากไทยเป็นจีนโดยตรงได้สบายๆ)

ลองยกตัวอย่างดูนะ

如果他不去上班,我就也不去。(rúguǒ tā bù qù shàngbān, wǒ jiù yě bù qù) ถ้าเขาไม่ไปเข้างาน ฉันก็จะไม่ไปด้วยเหมือนกัน

她说她想去中国。(tā shuō tā xiǎng qù zhōngguó) เขาบอกว่าเขาอยากไปประเทศจีน

我还没有吃早饭。(wǒ hái méiyǒu chī zǎofàn) ผมยังไม่ได้กินข้าวเช้า

 

@kafaak

ในอดีตเมื่อครั้งยังไม่ต๊อกต๋อย เคยเป็นผู้บริหารฝ่ายผลิตของโรงงานอุตสาหกรรม แต่ภายหลังเลือกงานที่ให้เวลากับชีวิต เพื่อมาอัพเดตเทรนด์เทคโนโลยีมากกว่า ปัจจุบันเป็นทั้งไอทีต๊อกต๋อยในสถานศึกษา เป็นบล็อกเกอร์ต๊อกต๋อยที่เขียนไปเรื่อยทั้งเรื่องเทคโนโลยี โซเชียลมีเดีย การตลาดดิจิตอล และจิตวิทยา เป็นที่ปรึกษาด้านการตลาดดิจิตอลให้กับธุรกิจ SMEs หลายแห่ง และเป็นวิทยากรรับเชิญด้านเทคโนโลยี การตลาดดิจิตอล และโซเชียลมีเดีย เป็นบางครา

You may also like...

Leave a Reply

%d bloggers like this: